Historia miasta sięga połowy XIII wieku, choć niektóre źródła mówią nawet, że osada w miejscu obecnego Chorzowa Starego istniała już w XII wieku (pierwsza potwierdzona wzmianka o wsi pochodzi z 1136 r.). Chorzów mógłby nie istnieć, gdyby nie Zakon Kanoników Regularnych Stróżów Grobu Chrystusowego (Bożogrobcy), którzy do Polski przybyli w średniowieczu. 24 czerwca 1257 roku Książe Opolsko-Raciborski Władysław oddał w ręce zakonu ziemię pod Bytomiem. Mówi o tym akt lokacji wsi Chorzów, najważniejszy dokument w historii Chorzowa.
Dokument zezwalał zakonowi bożogrobców na lokację wsi na prawie niemieckim. Bożogrobcy wybudowali kaplicę i szpital. Miejscowość była usytuowana w pobliżu ważnego w tamtych czasach szlaku handlowego, który prowadził z Wrocławia przez Bytom do Krakowa.
Osada Bożogrobców rozwijała się od początków istnienia. Na przełomie XV i XVI wieku wybudowano pierwszy kościół murowany pod wezwaniem św. Marii Magdaleny. Od XVI wieku na terenach wsi rozpoczęto wydobycie rud srebra, ołowiu i żelaza. Wielki przełom nastąpił w 1787 roku. Wtedy Ludwik Bojarski, miejscowy proboszcz, odkrył pokłady węgla kamiennego. Powstała kopalnia „Księżna Jadwiga”, która należała do parafii.
Chorzów na początku dziewiętnastego wieku należał do państwa pruskiego. W 1810 roku na mocy zarządzenia Fryderyka Wilhelma III majątek klasztorny stał się własnością państwa pruskiego. Już wtedy na zachód od wsi zaczęła powstawać nowa osada wokół Königshütte (Huty Królewskiej, późniejszej Huty Kościuszko), która w 1799 roku powstała z inicjatywy hrabiego Fryderyka Redena. Pierwsza kolonia robotnicza powstała przy dzisiejszej ulicy Teodora Kalidego. Jest datowana na rok 1800. W latach dwudziestych i trzydziestych powstawały następne kolonie. Od 1826 do 1830 roku powstała prywatna kolonia Erdmanswille, założona przez przedsiębiorcę Erdmanna Sarganka w okolicy dzisiejszej ul. Wolności. Od 1791 roku wydobycie prowadziła w Chorzowie kopalnia Król (późniejsza kopalnia Prezydent). Życie nowej miejscowości było skupione wokół huty i kopalni.
17 lipca 1868 roku Königshütte otrzymała prawa miejskie. Decyzję o nadaniu praw miejskich podjęto na mocy aktu erekcyjnego króla pruskiego Wilhelma I. Dzięki niemu połączono kolonie robotnicze i kilka gmin wiejskich w gminę miejską o nazwie Stadt Königshutte. Miasto liczyło wówczas około 14 tysięcy mieszkańców. Ich liczba szybko rosła i w 1905 roku osiągnęła 66 tysięcy. Na początku XX wieku miasto miało najwyższą gęstość zaludnienia na Górnym Śląsku (w 1914 roku na 1 hektar zabudowy przypadało około 366 osób).
12 marca 1898 roku Königshütte, została wyłączona z powiatu bytomskiego. Miasto stało się pierwszym na Górnym Śląsku samodzielnym powiatem miejskim. W 1892 roku stanął budynek Poczty, który jest wizytówką miasta do dzisiaj. Już w 1894 roku w Königshütte zaczęły kursować tramwaje. Cztery lata później uruchomiono elektrownię, która w okresie międzywojennym była największą w Polsce (o mocy 100 MW). Na przełomie XIX i XX wieku powstało wiele mieszczańskich kamienic, między innymi na dzisiejszej ul. Wolności.
Po I wojnie światowej i burzliwym okresie powstań śląskich w 1922 roku obszar dzisiejszego Chorzowa przyłączony został do Polski. W wielu miastach Górnego Śląska, które znalazły się w polskich granicach zorganizowano uroczystości wkroczenia polskich wojsk. Königshütte stała się Królewską Hutą, a miasto częścią Województwa Śląskiego.
W 1934 roku wieś Chorzów połączono z Królewską Hutą. Miastu nadano historyczną nazwę Chorzów. W 1937 roku dołączono do miasta Nowe Hajduki a dwa lata później Wielkie Hajduki.
Po wojnie w historię Chorzowa wpisuje się kilka interesujących wydarzeń. W 1951 roku rozpoczęto budowę Wojewódzkiego Parku Kultury i Wypoczynku. W tym samym roku pochodzący z Chorzowa Franz Wachsmann (Waxman) dostał Oscara (za muzykę do Bulwaru Zachodzącego Słońca Wildera, rok później za muzykę do Miejsca pod słońcem George'a Stevensa), a Kurt Alder Nagrodę Nobla z chemii. W 1978 roku wybudowano Estakadę nad chorzowskim Rynkiem.
Źródło: www.mojchorzow.pl/p,s,200121.html |
W chorzowskim ZOO - już jako dorosła
